Dini: Yoruba Spirituality Info in KiSwahili

[KaNisa]

Dini



Ijapo kupita dunia yote ni kikristo, kiyahudi, kislamu kuna dini nyingine yule ni dini ya dani kama kibuda na kiyoruba. Mimi ni kiyoruba. Familia yangu ni Ukristo lakini mimi sihuanzi kuzoea. Mimi ninapenda dini yule juu ya mambo ya roho na uhusiano na ukoo kiafrika na mhindi mwekundu. Desturi ya kiyoruba anafanya yote. Nini muhimu katika kiyoruba ni uwezo wa ukoo ambao ni muhimu katika na mafrika na mhindi mwekundu. Katika desturi ya kiyoruba kuna imani katika kuwepo kwa Mungu, jina letu Olodumare. Pia, kuna umungu (pl?) au onyesho wa Mungu jina letu Orisas ambao wana sura (pl?) ya ulimwenguni. Kuna kuliko mia nne Orisas, kwa mfano:



Jina lake ni Sura ya Uwezo Rangi Alama

ulimwenguni

Exu


Njia panda


lugha


Nyeusi na nyekundu


Njia panda

Oya


tufani


Uwezo mkee


zambarau


Upepo

Oshun


mto


juana


dhahabu


Pepeo na kioo

Yemonja


bahari


umama


Ya buluu isiyokoza


Kombe

Oxossi


mwindaji


takdiri


Kijani iliyokoza


Upinde na mshale

Shango


Mwale/radi


hakimu


nyekundu


Mwale au feruzi

Ogun


metali


Bingwa wa metali


Buluu iliyokoza


Chombo metali

Obatala


dunia


Muumba wa dunia


nyeupe


Kombe wa konokono

Orumila


elimu


umaizi


Kijani na kahawia


Numbari kumi na sita

Babaluyiae


Ugongwa (ndui)


maambukizo


Nyeusi na kahawia


Majani makavu

Aganju


zilizala


‘platetectonics’


Zambarau iliyokoza


Mwamba wa volkano

Ossain


mitishamba


Mtaalamu wa mitishamba


Kijani na manjano


Mitishamba



Pia, kiyoruba wana mimi yule ukoo kucheza wajibu muhimu wa uhai wenu. Kila familia ana ukoo bila jina mtu binafasi jina letu Egun. Pia kila familai wanakiri wenu ukoo siku hizi kw mfano baba yangu. Ni muhimu kuunganish na kutoa kwa Olodumare, Orisas, ukoo, na Egun. Kuna kaida za dini wanafanya kila wiki, mwezi au mwaka kusema asante kwa maana kuongoza. Kama wanahitaji msaada, wanakwenda Babalow au Baba Orisa. Babalow ni mtu ambayo ni kama kasisi. Wao wanatoa kwa hasa Orumila kwa kutumia ya naguzi jina letu Ifa. Kuna 256 kusema jina lenu Odus. Kila Odu huna nadithi jina lenu Apotokees. Babalows anatumia Apotokees kufundisha watu yule wanahiyaji kujua. Baba Orisa ni kasisi tofauti. Baba Orisa wanatoa kwa ukoo na Orisa sana kwa kutumia ya uaguzi kwa kombe au mbalimbali.